{"id":18460,"date":"2026-02-25T10:27:38","date_gmt":"2026-02-25T08:27:38","guid":{"rendered":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/?p=18460"},"modified":"2026-02-25T10:27:38","modified_gmt":"2026-02-25T08:27:38","slug":"xocali-soyqirimi-qan-yaddasimiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/?p=18460","title":{"rendered":"Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 qan yadda\u015f\u0131m\u0131z"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"640\" height=\"480\" data-id=\"18461\" src=\"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/b446dbc3-abdb-4f74-8cfc-cea0c8f15481.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-18461\" srcset=\"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/b446dbc3-abdb-4f74-8cfc-cea0c8f15481.jpg 640w, https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/b446dbc3-abdb-4f74-8cfc-cea0c8f15481-480x360.jpg 480w, https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/b446dbc3-abdb-4f74-8cfc-cea0c8f15481-320x240.jpg 320w, https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/b446dbc3-abdb-4f74-8cfc-cea0c8f15481-240x180.jpg 240w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p>1992-ci ilin fevral ay\u0131n\u0131n 25-d\u0259n 26-na ke\u00e7\u0259n gec\u0259 Az\u0259rbaycan tarixinin \u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259n biri olan Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 ba\u015f verdi. Erm\u0259nistan silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri beyn\u0259lxalq h\u00fcququn norma v\u0259 prinsipl\u0259rini kobudcas\u0131na pozaraq ke\u00e7mi\u015f sovet ordusunun Xank\u0259ndid\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n 366-c\u0131 alay\u0131n\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 h\u00fccum etdi v\u0259 dinc \u0259haliy\u0259 misli g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f q\u0259ddarl\u0131qla divan tutdu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp; &nbsp; Faci\u0259 g\u00fcn\u00fc Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rini t\u0259rk ed\u0259n \u0259hali pusquya sal\u0131nd\u0131 v\u0259 Nax\u00e7\u0131vanl\u0131, habel\u0259 Pircamal k\u0259ndl\u0259ri yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda erm\u0259ni h\u0259rbi postlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n at\u0259\u015f\u0259 tutularaq q\u0259tl\u0259 yetirildi. H\u00fccum ba\u015flad\u0131qdan sonra \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 qalan 2500-\u0259 yax\u0131n \u0259hali az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n n\u0259zar\u0259tind\u0259 olan \u0259n yax\u0131n m\u0259kana \u00e7atmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 \u015f\u0259h\u0259ri t\u0259rk etm\u0259y\u0259 c\u0259hd etdil\u0259r. \u018fsas\u0259n qad\u0131n v\u0259 u\u015faqlardan ibar\u0259t \u0259halinin qalan hiss\u0259si da\u011flarda h\u0259r\u0259k\u0259t ed\u0259n zaman donvurma n\u0259tic\u0259sind\u0259 h\u0259lak oldular.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp; Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 zaman\u0131 106 qad\u0131n, 63 u\u015faq v\u0259 70 ya\u015fl\u0131 insan olmaqla 613 n\u0259f\u0259r q\u0259tl\u0259 yetirildi, 1275 sakin girov g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc, 150 n\u0259f\u0259rin taleyi is\u0259 bu g\u00fcn\u0259d\u0259k nam\u0259lum qal\u0131b. \u015e\u0259h\u0259r yerl\u0259-yeksan edildi. H\u0259min faci\u0259vi gec\u0259 zaman\u0131 487 n\u0259f\u0259r Xocal\u0131 sakini ciddi \u015f\u0259kild\u0259 \u015fik\u0259st edildi. 8 ail\u0259 tamamil\u0259 m\u0259hv edildi, 25 u\u015faq h\u0259r iki valideynini v\u0259 130 u\u015faq is\u0259 bir valideynini itirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp; Q\u0259tl\u0259 yetiril\u0259n insanlardan 56 n\u0259f\u0259ri x\u00fcsusi q\u0259ddarl\u0131qla \u2013 diri-diri yand\u0131r\u0131laraq, ba\u015f\u0131n\u0131n d\u0259risi soyularaq, boynu vurularaq, g\u00f6zl\u0259ri \u00e7\u0131xar\u0131laraq, hamil\u0259 qad\u0131nlar\u0131n is\u0259 qar\u0131n bo\u015flu\u011funa s\u00fcng\u00fc il\u0259 vurularaq \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp; Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri i\u015f\u011fal\u0131n n\u0259tic\u0259sind\u0259 xarabal\u0131\u011fa \u00e7evrildi. \u0130\u015f\u011fal n\u0259tic\u0259sind\u0259 Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 105 sosial-m\u0259i\u015f\u0259t obyekti, 3200 f\u0259rdi ya\u015fay\u0131\u015f binas\u0131, 14 m\u0259kt\u0259b, 21 klub, 29 kitabxana, 3 m\u0259d\u0259niyy\u0259t evi v\u0259 bir tarix-diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q muzeyi, XIV-XV \u0259sr\u0259 aid t\u00fcrb\u0259l\u0259r, g\u00fcnb\u0259zl\u0259r, m\u0259zarlar yerl\u0259-yeksan olunub, q\u0259biristanl\u0131q vandallara xas \u00fcsullarla da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n XX \u0259srd\u0259 \u00fczl\u0259\u015fdiyi d\u0259h\u015f\u0259tli Xocal\u0131 faci\u0259si yaln\u0131z Holokostsoyq\u0131r\u0131m\u0131 kimi insanl\u0131q tarixin\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f qanl\u0131 faci\u0259 il\u0259 m\u00fcqayis\u0259 oluna bil\u0259r. XX \u0259srin sonunda ba\u015f vermi\u015f bu faci\u0259 t\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131na deyil, b\u00fct\u00fcn insanl\u0131\u011fa, b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 y\u00f6n\u0259lmi\u015f \u0259n a\u011f\u0131r cinay\u0259tl\u0259rd\u0259n biridir.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp; \u201cBu soyq\u0131r\u0131m, eyni zamanda, b\u00fct\u00fcn b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 tarixi bir cinay\u0259tdir\u201d \u2013 dey\u0259n Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 1994-c\u00fc il fevral\u0131n 24-d\u0259 Milli M\u0259clis \u201cXocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 g\u00fcn\u00fc haqq\u0131nda\u201d q\u0259rar q\u0259bul etdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin 25 fevral 1997-ci il tarixli S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 qurbanlar\u0131n\u0131n xatir\u0259sini yad etm\u0259k m\u0259qs\u0259di il\u0259&nbsp;h\u0259r il fevral ay\u0131n\u0131n 26-s\u0131 saat 17.00-da Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 \u0259razisind\u0259 Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 qurbanlar\u0131n\u0131n xatir\u0259sin\u0259 ehtiram \u0259lam\u0259ti olaraq s\u00fckut d\u0259qiq\u0259si elan edilmi\u015fdir.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u201cXocal\u0131ya \u018fdal\u0259t\u201d beyn\u0259lxalq maarifl\u0259ndirm\u0259 kampaniyas\u0131 Heyd\u0259r \u018fliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla xan\u0131m \u018fliyevan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259&nbsp;2008-ci ild\u0259 start verilmi\u015fdir. Kampaniya bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. 100 minl\u0259rl\u0259 \u015f\u0259xs v\u0259 115 t\u0259\u015fkilat kampaniyan\u0131n f\u0259aliyy\u0259tini d\u0259st\u0259kl\u0259yir.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp; &nbsp;Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n d\u00fcnya miqyas\u0131nda tan\u0131d\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 apar\u0131lan sistemli i\u015fin n\u0259tic\u0259sidir ki, Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 q\u0259bul olunan parlament aktlar\u0131nda tan\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r. Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 AB\u015e-\u0131n 30-dan \u00e7ox \u015ftat\u0131n\u0131n qanunvericilik qurumlar\u0131 v\u0259 qubernator proklamasiyalar\u0131 s\u0259viyy\u0259sind\u0259 tan\u0131n\u0131b. 2013-c\u00fc ilin fevral ay\u0131nda Qahir\u0259d\u0259 ke\u00e7iril\u0259n \u0130\u018fT \u0130slam Zirv\u0259 Konfrans\u0131n\u0131n 12-ci sessiyas\u0131nda q\u0259bul olunan Yekun Komm\u00fcniked\u0259 \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259r Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 z\u0259ruri s\u0259yl\u0259r g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131l\u0131rlar. Avropa \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 M\u0259hk\u0259m\u0259si 22 aprel 2010-cu il tarixli q\u0259rar\u0131nda Xocal\u0131n\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131lardan ibar\u0259t m\u00fclki \u0259halisinin q\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 \u201cm\u00fcharib\u0259 cinay\u0259tl\u0259ri v\u0259 ya insanl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 cinay\u0259tl\u0259r kimi qiym\u0259tl\u0259ndiril\u0259 bil\u0259n x\u00fcsusil\u0259 a\u011f\u0131r \u0259m\u0259ll\u0259r\u201d kimi m\u00fc\u0259yy\u0259n etmi\u015fdir.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp; 2020-ci il sentyabr\u0131n 27-d\u0259 &nbsp;Erm\u0259nistan Respublikas\u0131 silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin \u00f6lk\u0259miz\u0259 qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259tdiyi n\u00f6vb\u0259ti t\u0259xribata cavab olaraq&nbsp;M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda apar\u0131lan \u0259ks-h\u00fccum \u0259m\u0259liyyat\u0131 il\u0259 ba\u015flanan V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 qazan\u0131lan m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m q\u0259l\u0259b\u0259 h\u0259rb tariximiz\u0259 q\u0131z\u0131l h\u0259rfl\u0259rl\u0259 yaz\u0131ld\u0131. Az\u0259rbaycan xalq\u0131 \u00f6z liderinin \u2013 M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyevin \u0259traf\u0131nda s\u0131x birl\u0259\u015f\u0259r\u0259k b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya \u00f6z g\u00fcc\u00fcn\u00fc, m\u00fcbarizliyini n\u00fcmayi\u015f etdirdi. M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan\u0131m\u0131z\u0131n q\u0259tiyy\u0259ti, mahir s\u0259rk\u0259rd\u0259lik bacar\u0131\u011f\u0131, \u015f\u0259hidl\u0259rimizin can\u0131, qazil\u0259rimizin qan\u0131, xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6lk\u0259 r\u0259hb\u0259rinin \u0259traf\u0131nda d\u0259mir yumruq kimi birl\u0259\u015fm\u0259si say\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259miz qalib \u00f6lk\u0259y\u0259 \u00e7evrildi. B\u00f6y\u00fck Z\u0259f\u0259rimiz n\u0259tic\u0259sind\u0259 Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 qurbanlar\u0131n\u0131n, el\u0259c\u0259 d\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259hidl\u0259rimizin qan\u0131 yerd\u0259 qalmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;2023-c\u00fc il sentyabr\u0131n 19-da Az\u0259rbaycan Ordusunun Qaraba\u011fda ke\u00e7irdiyi lokal xarakterli antiterror t\u0259dbirl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri separat\u00e7\u0131lardan tamamil\u0259 t\u0259mizl\u0259ndi. Prezident, M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyev 2023-c\u00fc il oktyabr\u0131n 15-d\u0259 Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n D\u00f6vl\u0259t Bayra\u011f\u0131n\u0131 ucaltmaqla soyq\u0131r\u0131m\u0131 qurbanlar\u0131n\u0131n qan\u0131n\u0131n yerd\u0259 qalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, onlar\u0131n qisas\u0131n\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir daha s\u00fcbuta yetirdi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1992-ci ilin fevral ay\u0131n\u0131n 25-d\u0259n 26-na ke\u00e7\u0259n gec\u0259 Az\u0259rbaycan tarixinin \u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259n biri olan Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 ba\u015f verdi. Erm\u0259nistan silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri beyn\u0259lxalq h\u00fcququn norma v\u0259 prinsipl\u0259rini kobudcas\u0131na pozaraq ke\u00e7mi\u015f sovet ordusunun Xank\u0259ndid\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n 366-c\u0131 alay\u0131n\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 h\u00fccum etdi v\u0259 dinc \u0259haliy\u0259 misli g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f q\u0259ddarl\u0131qla divan tutdu. &nbsp;&nbsp; &nbsp; Faci\u0259 g\u00fcn\u00fc Xocal\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":18461,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-18460","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sas"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18460","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18460"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18460\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18462,"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18460\/revisions\/18462"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/18461"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18460"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18460"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18460"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}