{"id":17961,"date":"2025-11-17T08:11:26","date_gmt":"2025-11-17T06:11:26","guid":{"rendered":"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/?p=17961"},"modified":"2025-11-17T08:17:46","modified_gmt":"2025-11-17T06:17:46","slug":"17-noyabr-milli-dirc%c9%99lis-gunudur","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/?p=17961","title":{"rendered":"17 Noyabr- Milli Dir\u00e7\u0259li\u015f G\u00fcn\u00fcd\u00fcr"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"448\" height=\"251\" data-id=\"17966\" src=\"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/images.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-17966\"\/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"524\" height=\"480\" data-id=\"17967\" src=\"https:\/\/xdf.gdu.edu.az\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/unnamed.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-17967\"\/><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p>&nbsp; &nbsp; &nbsp;Tariximiz\u0259 Milli Dir\u00e7\u0259li\u015f G\u00fcn\u00fc kimi d\u00fc\u015f\u0259n 17 noyabr\u0131n m\u0259n\u0259vi \u0259saslar\u0131 is\u0259 \u0259slind\u0259 \u00f6t\u0259n \u0259srin 60 ill\u0259rinin sonlar\u0131ndan Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin Az\u0259rbaycana r\u0259hb\u0259rlik etdiyi d\u00f6vrd\u0259n ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131r. Xalqa sa\u011flam ruh v\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc d\u0259rk g\u0259tir\u0259n Heyd\u0259r \u018fliyev Sovet ideologiyas\u0131n\u0131n s\u0259rt qada\u011falar\u0131na baxmayaraq, milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259, elmin, m\u0259d\u0259niyy\u0259tin dir\u00e7\u0259li\u015fin\u0259 x\u00fcsusi \u00f6n\u0259m verdi. Az\u0259rbaycan \u0259sl intibah v\u0259 dir\u00e7\u0259li\u015f d\u00f6vr\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259m qoydu. M\u0259hz Heyd\u0259r \u018fliyevin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 d\u00fcnyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 t\u0259hsil alan milli ruhlu aliml\u0259r v\u0259 ziyal\u0131lar ordusu yeti\u015fdi. Ulu \u00d6nd\u0259rin Respublikada yaratd\u0131\u011f\u0131 bu m\u0259n\u0259vi, psixoloji, iqtisadi baza t\u0259xmin\u0259n 20 il sonra Sovetl\u0259r birliyi da\u011f\u0131ld\u0131qdan sonra xalq\u0131n daya\u011f\u0131 oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;Erm\u0259ni separat\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n &nbsp;Topxana me\u015f\u0259sind\u0259 t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri v\u0259h\u015filikl\u0259r, A\u011fdamda is\u0259 iki az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n q\u0259tl\u0259 yetirilm\u0259si Bak\u0131da milli hissl\u0259ri daha da alovland\u0131rd\u0131. XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 istiqlal\u0131n l\u0259zz\u0259tini dadan xalq bu d\u0259f\u0259 m\u00fcst\u0259qillik arzular\u0131n\u0131 realla\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn tarixi bir f\u00fcrs\u0259tin yarand\u0131\u011f\u0131n\u0131 hiss etdi. 1988-ci ild\u0259n ba\u015flayaraq Az\u0259rbaycanda milli istiqlal h\u0259r\u0259kat\u0131 geni\u015f v\u00fcs\u0259t ald\u0131. M\u0259hz h\u0259min&nbsp; ilin noyabr\u0131n 17-d\u0259 Bak\u0131n\u0131n \u0259sas meydan\u0131 say\u0131lan Azadl\u0131q meydan\u0131nda Sovet d\u00f6vl\u0259tinin xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 apard\u0131\u011f\u0131 antiaz\u0259rbaycan siyas\u0259tin\u0259, h\u0259m\u00e7inin fa\u015fizm ideologiyas\u0131 il\u0259 silahlanm\u0131\u015f erm\u0259nil\u0259rin torpaqlar\u0131m\u0131zda t\u00f6r\u0259tdiyi v\u0259h\u015filikl\u0259r,&nbsp; soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n amans\u0131zl\u0131qla&nbsp; q\u0259tl\u0259 yetirilm\u0259si, az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Erm\u0259nistandan k\u00fctl\u0259vi sur\u0259td\u0259 deportasiya edilm\u0259sin\u0259&nbsp; etiraz \u0259lam\u0259ti olaraq Az\u0259rbaycan ictimaiyy\u0259tinin sonu bilinm\u0259y\u0259n mitinqi ba\u015fland\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;Bak\u0131n\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259&nbsp; Azadl\u0131q Meydan\u0131na ax\u0131\u015fan xalq k\u00fctl\u0259l\u0259ri 70 il Az\u0259rbaycan\u0131 m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 \u0259sar\u0259tind\u0259 saxlayan Sovet imperiyas\u0131na qar\u015f\u0131 ilk k\u00fctl\u0259vi etiraz s\u0259sini qald\u0131rd\u0131. Bir yumruq kimi s\u0131x birl\u0259\u015f\u0259r\u0259k b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya s\u00fcbut etdi ki, xalq\u0131m\u0131z azad olma\u011fa layiqdir.&nbsp;&nbsp; Q\u00fcdr\u0259tli xalq h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n \u0259z\u0259m\u0259ti Respublikam\u0131z\u0131n b\u00fct\u00fcn \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 rayonlar\u0131n\u0131 b\u00fcr\u00fcd\u00fc. Dekabr\u0131n 4-d\u0259k davam ed\u0259n mitinql\u0259r SSR\u0130-d\u0259 \u0259n iri miqyasl\u0131 k\u00fctl\u0259vi etiraz aksiyas\u0131 idi. Bunlar\u0131 g\u00f6r\u0259n r\u0259smi Moskva Az\u0259rbaycanda&nbsp; ilk d\u0259f\u0259 f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan ed\u0259r\u0259k, &nbsp;SSR\u0130-in m\u00fcxt\u0259lif \u0259razil\u0259rind\u0259n dislokasiya edilmi\u015f Daxili Qo\u015fun Q\u00fcvv\u0259l\u0259rini Meydanda yerl\u0259\u015fdirm\u0259kl\u0259 dekabr\u0131n 3-d\u0259n 4-\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259&nbsp; mitinqi da\u011f\u0131td\u0131. Lakin o zaman Xalq h\u0259r\u0259kat\u0131 par\u00e7alansa da, mill\u0259t \u00f6z arzusuna \u00e7atd\u0131. Noyabr\u0131n 17-d\u0259n ba\u015flayan Meydan h\u0259r\u0259kat\u0131 Azad Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259m\u0259lini qoydu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp; &nbsp; &nbsp;Lakin 1988-ci ild\u0259 Xalq h\u0259r\u0259kat\u0131 alovlananda Az\u0259rbaycana r\u0259hb\u0259rlik ed\u0259n siyasi q\u00fcvv\u0259l\u0259r m\u00f6vcud v\u0259ziyy\u0259ti qiym\u0259tl\u0259ndir\u0259 bilm\u0259di. Xalq\u0131n maraqlar\u0131ndan daha \u00e7ox, imperiyan\u0131n v\u0259 \u00f6zl\u0259rinin maraqlar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n bu siyas\u0259tbazlar\u0131n siyasi savads\u0131zl\u0131\u011f\u0131 \u00fcz\u00fcnd\u0259n xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 1990-c\u0131 ilim 20 Yanvar faci\u0259si ba\u015f verdi. Bir-birini \u0259v\u0259zl\u0259y\u0259n o zamank\u0131 &nbsp;hakimiyy\u0259tin &nbsp;xalq\u0131n dir\u00e7\u0259li\u015f v\u0259 oyan\u0131\u015f\u0131n\u0131 &nbsp;m\u00fct\u0259r\u0259qqi s\u0259mt\u0259 y\u00f6n\u0259ltm\u0259k iqtidar\u0131nda olmad\u0131\u011f\u0131ndan xalq &nbsp;yen\u0259 d\u0259 Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev\u0259 \u00fcz tutdu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;1990-c\u0131 il &nbsp;noyabr\u0131n 17-d\u0259 Nax\u00e7\u0131van Muxtar Respublikas\u0131n\u0131n Ali Sovetind\u0259 yeni t\u0259rkibd\u0259 ke\u00e7iril\u0259n ilk sessiyada &nbsp;Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin \u00fc\u00e7r\u0259ngli bayra\u011f\u0131 D\u00f6vl\u0259t bayra\u011f\u0131 kimi q\u0259bul edildi v\u0259 bununla&nbsp; \u0259laq\u0259dar Az\u0259rbaycan Ali soveti qar\u015f\u0131s\u0131nda v\u0259sat\u0259t qald\u0131rd\u0131. Bel\u0259likl\u0259 milli dir\u00e7\u0259li\u015fd\u0259n milli t\u0259r\u0259qqiy\u0259 uzanan yolun ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 qoyuldu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 1991-ci ilin mart ay\u0131nda&nbsp; Az\u0259rbaycan SSR\u0130 Ali Sovetinin iclas\u0131nda \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev g\u0259l\u0259c\u0259k m\u00fcbariz\u0259 v\u0259 inki\u015faf yolunu m\u00fcdriklikl\u0259 b\u0259yan ed\u0259r\u0259k bel\u0259 deyirdi: \u201cAz\u0259rbaycan xalq\u0131 birl\u0259\u015fm\u0259li, \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259s torpaqlar\u0131n\u0131 g\u00f6z b\u0259b\u0259yi kimi qorumal\u0131d\u0131r.&nbsp; Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 iqtisadi v\u0259 siyasi m\u00fcst\u0259qillik yolu il\u0259 getm\u0259li, tam istiqlaliyy\u0259t u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259 aparmal\u0131d\u0131r\u201d. \u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev b\u00fct\u00fcn h\u0259yat\u0131 boyu bu m\u00fcq\u0259dd\u0259s amala sadiq qald\u0131, xalq\u0131n v\u0259 V\u0259t\u0259nin istiqlal\u0131 u\u011frunda f\u0259dakarl\u0131qla m\u00fcbariz\u0259 apard\u0131. 17 noyabr bir daha g\u00f6st\u0259rdi ki, b\u00fct\u00fcn ciddi-c\u0259hdl\u0259r\u0259 baxmayaraq, azad ya\u015famaq haqq\u0131na malik olan bu yolda b\u00fct\u00fcn \u00e7\u0259tinlikl\u0259r\u0259 sin\u0259 g\u0259r\u0259n xalq\u0131 daha m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 \u0259sar\u0259tind\u0259 &nbsp;saxlamaq qeyri-m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp; &nbsp; &nbsp; F\u0259r\u0259hli &nbsp;hald\u0131r ki, bu g\u00fcn xalq\u0131m\u0131z Milli Dir\u00e7\u0259li\u015f G\u00fcn\u00fcn\u00fc 30 il\u0259 yax\u0131n \u0259razil\u0259rimizin &nbsp;20 faizini i\u015f\u011fal alt\u0131nda saxlayan, 28 il \u0259rzind\u0259 AT\u018fT-in Minsk qrupunun, BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n q\u0259bul etdiyi q\u0259tnam\u0259l\u0259rin t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 m\u0259h\u0259l qoymayan Erm\u0259nistan Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 &nbsp;\u00f6lk\u0259 Prezidenti, &nbsp;Ali Ba\u015f Komandan\u0131 &nbsp;c\u0259nab \u0130lham \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ordumuzun ya\u011f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259n \u00fcz\u0259rind\u0259 M\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m Z\u0259f\u0259ri il\u0259 &nbsp;qeyd edir. Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin siyasi varisi \u00f6lk\u0259 Prezidenti &nbsp;c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev iki il \u00f6nc\u0259 Dir\u00e7\u0259li\u015f g\u00fcn\u00fc \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan tarixinin \u0259n parlaq s\u0259hif\u0259sin\u0259 imza ataraq &nbsp;m\u00fcmk\u00fcns\u00fcz olan\u0131 m\u00fcmk\u00fcn etdi. Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck problemin\u0259 son qoydu, \u0259n b\u00f6y\u00fck milli m\u0259s\u0259l\u0259sini h\u0259ll etdi. Yaratd\u0131\u011f\u0131 R\u0259\u015fad\u0259tli Az\u0259rbaycan Ordusu onun r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda t\u0259qrib\u0259n 30 illik \u0259sar\u0259td\u0259n sonra torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131 erm\u0259ni i\u015f\u011fal\u0131ndan azad ed\u0259r\u0259k d\u00f6vl\u0259timizin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc t\u0259min etm\u0259kl\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n milli q\u00fcrurunu \u00f6z\u00fcn\u0259 qaytard\u0131. Bu g\u00fcn m\u00fcdrik lideri, v\u0259 yenilm\u0259z s\u0259rk\u0259rd\u0259si c\u0259nab \u0130lham \u018fliyevin \u0259traf\u0131nda &nbsp;bir yumruq kimi birl\u0259\u015f\u0259n xalq\u0131m\u0131z\u0131n birliyi v\u0259 h\u0259mr\u0259yliyi bir daha d\u00fcnyaya g\u00f6st\u0259rdi ki, xalq\u0131m\u0131z\u0131n &nbsp;irad\u0259sini he\u00e7 bir q\u00fcvv\u0259 &nbsp;s\u0131nd\u0131ra bilm\u0259z. Bu g\u00fcc\u00fcn b\u0259x\u015f ed\u0259c\u0259yi &nbsp;daha b\u00f6y\u00fck z\u0259f\u0259rl\u0259r is\u0259 h\u0259l\u0259 qar\u015f\u0131dad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; &nbsp; &nbsp;Tariximiz\u0259 Milli Dir\u00e7\u0259li\u015f G\u00fcn\u00fc kimi d\u00fc\u015f\u0259n 17 noyabr\u0131n m\u0259n\u0259vi \u0259saslar\u0131 is\u0259 \u0259slind\u0259 \u00f6t\u0259n \u0259srin 60 ill\u0259rinin sonlar\u0131ndan Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin Az\u0259rbaycana r\u0259hb\u0259rlik etdiyi d\u00f6vrd\u0259n ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131r. Xalqa sa\u011flam ruh v\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc d\u0259rk g\u0259tir\u0259n Heyd\u0259r \u018fliyev Sovet ideologiyas\u0131n\u0131n s\u0259rt qada\u011falar\u0131na baxmayaraq, milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259, elmin, m\u0259d\u0259niyy\u0259tin dir\u00e7\u0259li\u015fin\u0259 x\u00fcsusi \u00f6n\u0259m verdi. Az\u0259rbaycan \u0259sl intibah v\u0259 dir\u00e7\u0259li\u015f [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":17967,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-17961","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sas"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17961","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=17961"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17961\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17968,"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17961\/revisions\/17968"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/17967"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=17961"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=17961"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/xdf.gdu.edu.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=17961"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}